Somali hükümet güçleri ile Al-Shabaab arasında ülkenin orta kesimindeki Hiiraan bölgesinde yaşanan çatışmaların ardından üç yerleşimin silahlı örgütün kontrolüne geçtiği bildirildi. Yerel kaynaklar ve bölgedeki güvenlik yetkilileri, Suulaay, Xasan Raqay ve Teedaan’daki çatışmaların hükümet birlikleri ile onlara destek veren yerel milislerin geri çekilmesiyle sonuçlandığını aktardı. Bölgeden gelen haberlerde üç yerleşimin yaklaşık 24 saat içinde Al-Shabaab’ın kontrolüne geçtiği belirtildi.
ÇATIŞMALAR TEEDAAN VE ÇEVRESİNDE YOĞUNLAŞTI
Teedaan çevresindeki çatışmaların iki gün boyunca devam ettiği, Somali hükümetine bağlı birliklerle Al-Shabaab mensuplarının bölgede yoğun şekilde karşı karşıya geldiği kaydedildi. Güvenlik kaynaklarına göre çatışmalarda Türkiye tarafından eğitilen Gorgor özel kuvvetleri ile Ma’awisley adı verilen yerel aşiret milisleri de hükümet güçlerinin yanında yer aldı. Çatışmaların ardından hükümet birlikleri ve müttefik milisler Teedaan’dan çekildi.
Suulaay ve Xasan Raqay çevresinde de eş zamanlı çatışmalar yaşandığı bildirildi. Yerel sakinler ile güvenlik kaynakları, silahlı çatışmaların Teedaan, Suulaay ve Xasan Raqay hattında yoğunlaştığını ifade etti. Somali makamları, çatışmalarda yaşanan can kayıpları ve bölgedeki askerî durum hakkında ayrıntılı bir resmî bilanço yayımlamadı.
TEEDAAN STRATEJİK GEÇİŞ NOKTASINDA BULUNUYOR
Teedaan’ın Hiiraan’ın farklı kesimleri ile komşu bölgeler arasında bağlantı sağlayan güzergâh üzerinde bulunması, yerleşimin askerî önemini artırıyor. Bölge, Somali hükümet güçleri tarafından operasyonların yürütüldüğü ileri üs noktalarından biri olarak kullanılıyordu. Yerleşimin kontrolünün kaybedilmesi, hükümet birliklerinin çevredeki sevkiyat ve güvenlik faaliyetlerini doğrudan etkileyebilecek bir gelişme olarak öne çıktı.
Temmuz 2026’da Suulaay çevresinde düzenlenen hava saldırılarında 18 Al-Shabaab mensubunun öldürüldüğü, 21 kişinin yaralandığı ve örgüte ait savunma mevzileri ile bir aracın imha edildiği açıklanmıştı. Son çatışmalar, önceki operasyonlara rağmen örgütün bölgede yeniden güç toplayabildiğini ve farklı noktalarda eş zamanlı saldırılar düzenleyebildiğini gösteren saha gelişmeleri arasında yer aldı.
HÜKÜMETTEN AYRINTILI AÇIKLAMA GELMEDİ
Somali hükümeti, üç yerleşimin Al-Shabaab tarafından ele geçirildiğine ilişkin haberler hakkında kapsamlı bir açıklama yayımlamadı. Bölgedeki askerî hareketliliğe ilişkin bilgiler ağırlıklı olarak yerel sakinlere, bölgesel güvenlik kaynaklarına ve Somali merkezli medya kuruluşlarına dayandırıldı.
Somali makamlarının daha önce Hiiraan’da yürütülen operasyonlarda Al-Shabaab ile bağlantılı olduğu öne sürülen kişilerin gözaltına alındığını açıkladığı, ancak son çatışmaların sonuçlarına ilişkin bağımsız ve ayrıntılı bir değerlendirme paylaşılmadığı bildirildi.
TRUMP’A ATFEDİLEN AÇIKLAMALAR DOĞRULANMADI
Sosyal medyada yayılan bazı paylaşımlarda ABD Başkanı Donald Trump’ın Somali Federal Hükümeti’ne sağlanan Amerikan fonlarını sonlandırdığı, Somaliland’ı tanımaya hazırlandığı ve “yalnızca kazananları destekleyeceği” yönünde açıklamalar yaptığı ileri sürüldü. Trump’a atfedilen “Somalili kaybedenler” ve “Kazananlarla çalışıyoruz” ifadelerine Beyaz Saray’ın resmî açıklamalarında veya ABD Dışişleri Bakanlığının güncel kayıtlarında rastlanmadı.
ABD’nin Somaliland’ı bağımsız bir devlet olarak tanıdığına ilişkin resmî bir açıklama da bulunmuyor. ABD Dışişleri Bakanlığının konsolosluk mevzuatında Somaliland’ın Somali’nin ayrılmaz bir parçası olarak kabul edildiği ve bağımsız bir devlet şeklinde tanınmadığı belirtiliyor.
Trump, Ağustos 2025’te Somaliland’ın tanınması konusunun yönetimi tarafından incelendiğini söylemişti. Aralık 2025’te yayımlanan haberlerde ise Somaliland’ı tanımaya henüz hazır olmadığını ve konuyu daha ayrıntılı şekilde değerlendirmesi gerektiğini ifade ettiği aktarıldı.
İSRAİL SOMALİLAND’I TANIYAN İLK ÜLKE OLDU
İsrail, 26 Aralık 2025’te Somaliland’ı bağımsız bir devlet olarak tanıyan ilk Birleşmiş Milletler üyesi ülke oldu. Karar, Somali yönetiminin tepkisine ve Mogadişu’da protesto gösterilerine yol açtı. Somali Cumhurbaşkanı Hasan Şeyh Mahmud, tanıma kararının ülkesinin egemenliğini ve toprak bütünlüğünü ihlal ettiğini açıkladı.
Somaliland, 1991 yılında Somali’den tek taraflı olarak ayrıldığını ilan etti. Kendi hükümeti, güvenlik güçleri ve kurumlarıyla fiilî bir yönetim oluşturan bölge, uzun yıllar boyunca hiçbir Birleşmiş Milletler üyesi devlet tarafından resmen tanınmadı. İsrail’in 2025 yılındaki kararı, Somaliland’ın uluslararası statüsüne ilişkin tartışmaları yeniden gündeme taşıdı.
İBRAHİM TIĞLI’DAN SOMALİLAND DEĞERLENDİRMESİ
Afrika üzerine çalışmalarıyla bilinen İbrahim Tığlı, sosyal medya hesabında yaptığı paylaşımda, iki yıl önce Somaliland’ı tanıyan ilk devletin Etiyopya değil İsrail olacağını söylediğini belirtti. İsrail’in ardından İngiltere veya ABD’nin Somaliland’ı tanıyabileceğini ve başka ülkelerin de benzer kararlar alabileceğini öne sürdüğünü aktardı.
Tığlı, söz konusu öngörünün Doğu Afrika’daki siyasi ve güvenlik gelişmelerini takip eden kişiler tarafından yapılabileceğini ifade etti. Türkiye’de Afrika uzmanı yetiştirilmesi konusunda eleştiriler yönelten Tığlı, kıtanın sahadaki gerçeklikler üzerinden değerlendirilmesi gerektiğini savundu ve Afrika üzerine çalışan genç araştırmacıların desteklenmesi çağrısında bulundu.
