Rusya Devlet Başkanı Vladimir Putin, ülkenin doğusunda bulunan Sahalin bölgesinin idari merkezi Yujno-Sahalinsk’i ziyaret ederek Rusya Deniz Kuvvetleri Pasifik Filosu’nun gerçekleştirdiği askeri tatbikatın son aşamasını takip etti. Putin, ziyaret kapsamında Pasifik Filosu’nun amiral gemisi olan güdümlü füze kruvazörü “Varyag”a çıktı ve filo komuta kademesiyle bir araya geldi. Pasifik Filosu Komutanı Amiral Viktor Liina da gerçekleştirilen tatbikat ve yerine getirilen görevler hakkında Putin’e bilgi verdi.
PUTİN ASKERİ ÜNİFORMAYLA TATBİKATI İZLEDİ
Pasifik Filosu’nun tatbikatını yerinde takip eden Putin, Deniz Kuvvetleri üniforması giyerek “Varyag” kruvazöründeki görüşmelere katıldı. Amiral Viktor Liina, filonun yürüttüğü çalışmalar ve bölgedeki askeri faaliyetler konusunda Putin’e sunum yaptı. Rus lider de görüşmeler sırasında Asya Pasifik bölgesindeki güvenlik durumu, NATO’nun bölgedeki varlığı, Arktik rotaları ve Japonya ile ilişkiler hakkında açıklamalarda bulundu.
Putin’in ziyareti sırasında Rusya’nın Pasifik bölgesindeki askeri kapasitesi ve deniz kuvvetlerinin faaliyetleri de gündeme geldi. Rusya yönetimi, Pasifik Filosu’nun modernizasyonuna devam edilmesini ülkenin doğu sınırları ve deniz yollarının güvenliği açısından yürütülen çalışmaların bir parçası olarak ele alıyor.
“ASYA PASİFİK’TE ÇATIŞMA POTANSİYELİ ARTIYOR”
Asya Pasifik bölgesindeki güvenlik ortamına ilişkin konuşan Putin, bölgede çatışma potansiyelinin arttığını savundu. NATO’nun Asya Pasifik’e daha fazla dahil olduğunu söyleyen Putin, bölgede yeni askeri ve siyasi blokların oluşturulduğunu ve Rusya’nın tehdit olarak değerlendirdiği yeni silah sistemlerinin konuşlandırıldığını ifade etti.
Rusya Devlet Başkanı, Arktik bölgesindeki gelişmelere de değinerek Kuzey Deniz Yolu’nun kullanımı konusunda gerginlik oluşturulduğunu ileri sürdü. Arktik’te halihazırda çözülmesi gereken çeşitli meselelerin bulunduğunu söyleyen Putin, Moskova’nın bölgedeki işbirliğini uluslararası deniz hukuku çerçevesinde sürdürmeye hazır olduğunu belirtti.
ÇİN VE HİNDİSTAN İLE ARKTİK İŞBİRLİĞİ MESAJI
Putin, Rusya’nın Arktik’te farklı ülkelerle ortak çalışmalar yürütmeye açık olduğunu ifade ederek Çin ve Hindistan’ın yanı sıra Moskova’nın dost olarak tanımladığı diğer ülkelerin de Kuzey Deniz Yolu ve bölgedeki projeler konusunda Rusya ile çalışmak istediğini söyledi. Rus lider, işbirliğinin uluslararası deniz hukukuna uygun şekilde yürütülmesi gerektiğini belirtti.
Arktik ve Asya Pasifik başlıklarını birlikte değerlendiren Putin, Rusya’nın deniz ulaşım güzergahları ve bölgesel güvenlikle ilgili gelişmeleri yakından izlemeye devam edeceğini kaydetti. Pasifik Filosu’nun faaliyetleri de söz konusu güvenlik yaklaşımı kapsamında ele alındı.
PUTİN’DEN JAPONYA’YA KURİL ADALARI MESAJI
Japonya ile ilişkiler hakkında da konuşan Putin, Tokyo yönetiminin Ukrayna’daki gelişmeler nedeniyle Rusya’ya yönelik uyguladığı yaptırımları “temelsiz” olarak nitelendirdi. Japonya’nın askeri doktrininde Rusya’yı tehdit kaynağı olarak gösterdiğini söyleyen Putin, Moskova’nın Japonya’ya yönelik bir tehdit oluşturmadığını savundu.
Putin, iki ülke arasındaki toprak anlaşmazlığına da değinerek Japonya’nın Rusya’ya yönelik toprak talebinin bulunduğunu söyledi ve Kuril Adaları’nı işaret etti. Rus lider, söz konusu meselenin İkinci Dünya Savaşı’nın ardından oluşan durumun bir sonucu olduğunu ve uluslararası belgelerde yer aldığını belirtti. Moskova’nın anlaşmazlığın çözümüne yönelik görüşmelere açık olduğunu da ifade etti.
BARIŞ ANLAŞMASI SÜRECİNİ HATIRLATTI
Putin, Sovyetler Birliği döneminde Japonya ile barış anlaşmasına giden yolu açması amaçlanan ortak deklarasyonun imzalandığını hatırlattı. Japonya’nın daha sonra söz konusu deklarasyon doğrultusunda ilerlemekten vazgeçtiğini savunan Putin, Rusya’nın ilerleyen dönemde Japon hükümetinin talebi üzerine barış anlaşmasına ulaşmanın yollarını görüşmek amacıyla diyaloğu yeniden başlattığını söyledi.
Japonya’nın yaklaşımının daha sonra yeniden değiştiğini ileri süren Putin, mevcut güvenlik şartları nedeniyle Rusya’nın Pasifik Filosu’nu geliştirmeye ve modernize etmeye devam edeceğini bildirdi. Açıklamalarında Japonya ile yaşanan anlaşmazlığı bölgedeki genel güvenlik ortamıyla birlikte ele aldı.
AB’YE RUS GEMİLERİ KONUSUNDA KARŞILIK UYARISI
Putin’in açıklamalarındaki bir diğer başlık Avrupa ülkelerinin Rus ticari gemilerine yönelik uygulamaları oldu. Bazı ülkelerin uluslararası deniz hukukunu ihlal ederek Rus ekonomik kuruluşlarına ait gemilerin hareketlerini kısıtlamaya çalıştığını savunan Putin, Rus gemilerine el konulması ve taşıdıkları malların satılması yönünde planların bulunduğunu ileri sürdü. Reuters, açıklamaların Avrupa Birliği’nin Rusya’nın yaptırımları aşmak için kullandığını belirttiği “gölge filo” üzerindeki baskıyı artırdığı dönemde yapıldığını aktardı.
Putin, gemilere el konulmasını “korsanlık ve soygun” olarak nitelendirerek böyle bir uygulamanın hayata geçirilmesi durumunda Rusya’nın karşılık vereceğini söyledi. Rusya’nın yanıtının yalnızca kendi gemilerinin hedef alındığı sularda gerçekleşmek zorunda olmadığını belirten Putin, Moskova’nın uygun gördüğü yerde karşılık verebileceğini ifade etti. Rus lider ayrıca konuyla ilgili Rusya Savunma Bakanlığına talimat verdiğini açıkladı.
PASİFİK FİLOSU YABANCI GEMİLERİ DENETLEMEYE HAZIR OLDUĞUNU BİLDİRDİ
Pasifik Filosu Komutanı Viktor Liina da görüşmede Batılı ülkelerin üçüncü ülkelerin bayraklarını taşıyan gemileri kendi ticari faaliyetleri için kullandığını söyledi. Liina, aynı terminoloji kullanıldığında söz konusu gemilerin de Batılı ülkelerin “gölge filosu” olarak nitelendirilebileceğini savundu.
Liina, Rus Pasifik Filosu’nun Moskova’nın “dost olmayan ülkeler” olarak tanımladığı devletlerle bağlantılı gemileri denetleme ve alıkoyma kapasitesine sahip olduğunu belirtti. Filonun Asya Pasifik bölgesindeki deniz trafiğini analiz ettiğini aktaran Liina, yabancı ülkelerle bağlantılı gemilerin rotaları, yükleri ve sahiplik bilgileri konusunda çalışma yürüttüklerini söyledi.
RUSYA DIŞİŞLERİ BAKANLIĞINDAN AB’YE ELEŞTİRİ
Rusya Dışişleri Bakanlığı da Avrupa Birliği’nin Akdeniz’de yürüttüğü EUNAVFOR MED Irini operasyonuna ilişkin açıklama yaptı. Moskova yönetimi, söz konusu operasyonun yabancı ticari gemilere yönelik hukuka aykırı denetimler için kullanıldığını ileri sürdü. Rusya, Avrupa Birliği’ni ticari deniz taşımacılığını baskı altına almak ve seyrüsefer serbestisini engellemekle suçladı.
Reuters’a göre Avrupa Birliği, Rusya’nın yaptırımları aşmasında kullanıldığını savunduğu yüzlerce gemiye yönelik yaptırımlarını genişletirken bazı gemiler ve mürettebatları da kontroller için alıkonuldu. Putin ise Rusya’nın güvenliğinin sağlanması konusunda komşu ülkelerle karşılıklı kabul edilebilir uzlaşılara açık olduklarını söyledi.
