Kolombiya’da 7 Ağustos’ta görevi devralmaya hazırlanan seçilmiş Cumhurbaşkanı Abelardo de la Espriella’nın yönetimi, ülkenin İsrail’e yönelik politikasında değişikliğe gideceğini duyurdu. Yeni yönetimin basın biriminden yapılan açıklamada, Kolombiya’nın Güney Afrika tarafından İsrail’e karşı Uluslararası Adalet Divanında açılan davaya verdiği desteğin ve müdahillik talebinin geri çekileceği bildirildi. De la Espriella, 21 Haziran’da düzenlenen cumhurbaşkanı seçiminin ikinci turunu kazanmıştı.
Güney Afrika, İsrail’in Gazze’de Soykırım Sözleşmesi’ni ihlal ettiği iddiasıyla Uluslararası Adalet Divanına başvurmuş, Kolombiya da 5 Nisan 2024’te Divan Statüsü’nün 63’üncü maddesi kapsamında davaya müdahillik beyanında bulunmuştu. UAD’de devam eden davada henüz esasa ilişkin nihai karar verilmedi.
YENİ YÖNETİM 7 AĞUSTOS’TA GÖREVİ DEVRALACAK
De la Espriella yönetiminin açıklamasında, Kolombiya’nın UAD nezdindeki mevcut tutumunun 7 Ağustos’taki görev değişiminin ardından yeniden düzenleneceği belirtildi. Müdahillik başvurusunun geri çekilmesi, Gustavo Petro döneminde İsrail’e karşı izlenen dış politikadan ayrılma yönündeki adımlardan biri olacak.
Yeni yönetim, İsrail ile diplomatik ilişkilerin yeniden kurulması için de hazırlık yürütüyor. De la Espriella’nın dışişleri bakanı olarak görevlendirdiği Omar Bula Escobar ile İsrail Dışişleri Bakanı Gideon Saar, Washington’da gerçekleştirdikleri görüşmede iki ülke arasındaki diplomatik ve ekonomik ilişkilerin yeniden başlatılması konusunda anlaşmaya vardı.
PETRO KARARA TEPKİ GÖSTERDİ
Görevdeki Cumhurbaşkanı Gustavo Petro, yeni yönetimin UAD sürecinden çekilme kararına sosyal medya hesabından yaptığı açıklamayla tepki gösterdi. Petro, de la Espriella’yı İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’ya destek vermek ve Gazze’de yaşananlardan sorumlu olmakla suçladı.
Petro, açıklamasında, “Bir soykırımı destekleyen kişi, onun suç ortağıdır ve kendi ülkesine de soykırım getirecektir.” ifadesini kullandı. De la Espriella’ya seslenen Petro, Gazze’de öldürülen çocukları hatırlatarak alınan kararın yeni yönetimi yaşananların ortağı haline getireceğini savundu.
DİPLOMATİK İLİŞKİLER YENİDEN KURULACAK
Washington’daki görüşmede Kolombiya ile İsrail’in karşılıklı olarak yeniden büyükelçi ataması konusunda uzlaşmaya varıldığı bildirildi. Atamaların de la Espriella’nın göreve başlayacağı 7 Ağustos’tan itibaren gerçekleştirilmesi planlanıyor. Tarafların vize uygulamaları, ekonomik ilişkiler ve güvenlik alanındaki işbirliğini de yeniden ele alacağı aktarıldı.
Yeni yönetimin diplomatik ilişkileri yeniden kurma kararı, iki ülke arasında yaklaşık iki yıldır devam eden kopukluğun sona ermesi anlamına gelecek. Petro yönetimi, Gazze’deki askeri operasyonlar nedeniyle İsrail’e yönelik sert bir politika izlemiş, diplomatik ilişkileri kesmesinin yanı sıra ticari kısıtlamalara da başvurmuştu.
PETRO YÖNETİMİ İLİŞKİLERİ 2024’TE KESMİŞTİ
Gustavo Petro, İsrail’in Gazze’deki askeri operasyonlarını gerekçe göstererek 1 Mayıs 2024’te diplomatik ilişkilerin kesileceğini duyurmuştu. Kolombiya’nın Tel Aviv Büyükelçiliği 3 Mayıs’ta kapatılmış, İsrail’in Bogota’daki diplomatik temsilinde de değişikliğe gidilmişti.
Petro, Kolombiya’nın Gazze’de yaşananlara ortak olmayacağını belirterek Filistin’e yönelik desteğini sürdürmüş, Batı Şeria’nın Ramallah kentinde büyükelçilik açılması talimatını vermişti. Kolombiya ayrıca İsrail’e kömür ihracatını önce sınırlandırmış, Ağustos 2025’te yürürlüğe giren düzenlemeyle sevkiyatı tamamen durdurmuştu.
UAD’DEKİ DAVA DEVAM EDİYOR
Güney Afrika’nın başvurusuyla başlayan dava, Soykırım Suçunun Önlenmesi ve Cezalandırılması Sözleşmesi’nin Gazze’de ihlal edilip edilmediğine ilişkin hukuki süreci kapsıyor. İsrail, kendisine yöneltilen soykırım suçlamasını reddederek Gazze’deki askeri faaliyetlerinin 7 Ekim 2023 saldırılarının ardından meşru müdafaa kapsamında yürütüldüğünü savunuyor.
Kolombiya’nın müdahillik beyanını geri çekme kararı, davanın sona ermesi anlamına gelmiyor. Güney Afrika ile İsrail arasındaki ana yargılama ve diğer ülkelerin sunduğu müdahillik başvuruları UAD’nin belirlediği takvim doğrultusunda devam ediyor.
