İsrail ile Lübnan arasında uzun yıllar sonra ilk kez üst düzey doğrudan temas sağlandı. ABD’nin başkenti Washington’da gerçekleştirilen görüşmeye ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio ev sahipliği yaptı. Görüşmede, iki ülke arasında doğrudan müzakere sürecinin başlatılması yönünde karar alındı.
Toplantıya ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio’nun yanı sıra ABD’nin Lübnan Büyükelçisi Michel Issa, Lübnan’ın ABD Büyükelçisi Nada Hamadeh, İsrail’in ABD Büyükelçisi Yechiel Leiter ve ABD Dışişleri Bakanlığı Müşaviri Michel Needham katıldı.
1993’TEN BU YANA İLK DOĞRUDAN TEMAS
Washington’da gerçekleştirilen görüşme, İsrail ile Lübnan arasında 1993 yılından bu yana yapılan ilk üst düzey doğrudan temas olarak kayıtlara geçti. ABD Dışişleri Bakanlığı Sözcü Yardımcısı Tommy Pigott tarafından yapılan açıklamada, görüşmenin verimli geçtiği ve tarafların doğrudan müzakerelere başlama konusunda mutabakata vardığı belirtildi.
Açıklamada, tarafların karşılıklı olarak belirlenecek bir takvim ve zeminde doğrudan görüşmelere devam etme konusunda anlaştığı ifade edildi.
GÜNDEMDE ATEŞKES VE KALICI BARIŞ VAR
Görüşmelerde ateşkes sağlanması, uzun vadede Hizbullah’ın silahsızlandırılması ve iki ülke arasında kapsamlı bir barış anlaşmasına ulaşılması temel gündem maddeleri arasında yer aldı.
Görüşmelerin, İsrail ile Hizbullah arasında çatışmaların sürdüğü ve İsrail’in Lübnan’ın güneyinde yürüttüğü askeri operasyonların uluslararası kamuoyunda tepki çektiği bir dönemde yapılması dikkat çekti.
RUBIO: “TARİHİ BİR FIRSAT”
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, görüşme öncesinde yaptığı açıklamada Lübnan halkının İran’ın bölgedeki etkisinden olumsuz etkilendiğini belirtti. Rubio, sürecin Hizbullah’ın uzun yıllardır süren etkisini sona erdirmek için önemli bir fırsat olduğunu ifade etti.
Rubio, müzakerelerin karmaşık bir süreç olduğunu ve kısa sürede sonuçlanmasının beklenmediğini, ancak uzun vadede kalıcı barış için zemin oluşturabileceğini dile getirdi.
NETANYAHU YÖNETİMİ GÖRÜŞMELERE ONAY VERDİ
İsrail Başbakanı Binyamin Netanyahu’nun daha önce Lübnan ile doğrudan görüşmelere mesafeli yaklaştığı, ancak ABD Başkanı Donald Trump’ın gerilimi düşürme yönündeki baskıları sonrasında Washington’daki görüşmelere onay verdiği belirtildi.
Görüşme öncesinde Lübnan yönetimi ve ABD, İsrail’den saldırılarını durdurmasını talep etti. İsrail yönetimi Beyrut’a yönelik saldırıları azaltmayı kabul ederken, güney Lübnan’daki askeri operasyonlarını sürdürdü.
LÜBNAN’DAN “TOPRAK BÜTÜNLÜĞÜ” VURGUSU
Lübnan tarafı görüşmelerde, ülkenin toprak bütünlüğü ve egemenlik haklarının korunmasına vurgu yaptı. Açıklamada, 2024 Kasım ayında ilan edilen çatışmaların durdurulması kararının eksiksiz uygulanmasının öncelikli olduğu ifade edildi.
ABD VE İSRAİL’DEN HİZBULLAH VURGUSU
ABD ve İsrail tarafı, Hizbullah’ın silahsızlandırılması ve Lübnan’daki devlet dışı silahlı unsurların ortadan kaldırılması gerektiğini dile getirdi. ABD, İsrail’in kendini savunma hakkına desteğini yineledi.
Açıklamada ayrıca, sürecin yalnızca ateşkesle sınırlı kalmayarak kapsamlı bir barış anlaşmasına dönüşebileceği ve Lübnan’ın yeniden inşasına yönelik desteklerin de gündeme gelebileceği belirtildi.
