Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, Şanghay İşbirliği Teşkilatı Zirvesi’ne katılmak üzere 31 Ağustos sabahı Kırgızistan’ın başkenti Bişkek’e hareket etti. Erdoğan, eşi Emine Erdoğan ve beraberindeki heyeti taşıyan özel uçak saat 09.00’da Ankara Havalimanı’ndan havalandı.
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ı Ankara Havalimanı’ndan Cumhurbaşkanı Yardımcısı Cevdet Yılmaz, Cumhurbaşkanlığı Genel Sekreteri Hakkı Susmaz, Ankara Valisi Yakup Canbolat ve diğer ilgililer uğurladı. Erdoğan’ın Kırgızistan ziyareti 31 Ağustos-1 Eylül tarihlerini kapsayacak.
ZİYARET SADIR CAPAROV’UN DAVETİYLE GERÇEKLEŞİYOR
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Bişkek ziyareti, Kırgızistan Cumhurbaşkanı Sadır Caparov’un daveti üzerine gerçekleştiriliyor. Cumhurbaşkanlığı İletişim Başkanı Burhanettin Duran, ziyaret programına ilişkin açıklamasında Erdoğan’ın Şanghay İşbirliği Teşkilatı Zirvesi kapsamında Bişkek’te bulunacağını bildirdi.
Duran’ın açıklamasına göre Erdoğan, 1 Eylül Salı günü genişletilmiş formatta düzenlenecek zirve oturumuna katılacak. Cumhurbaşkanı Erdoğan aynı gün zirveye katılan devlet ve hükümet başkanlarıyla ikili görüşmeler de gerçekleştirecek.
ERDOĞAN 1 EYLÜL’DE ZİRVEYE HİTAP EDECEK
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Bişkek programının en önemli bölümünü Şanghay İşbirliği Teşkilatı Devlet Başkanları Zirvesi oluşturacak. Erdoğan, Türkiye’nin teşkilatta diyalog ortağı statüsünde bulunması nedeniyle genişletilmiş formatta düzenlenecek oturumda konuşma yapacak.
Zirve oturumunda bölgesel ve küresel gelişmelerin yanı sıra güvenlik, ekonomik ilişkiler ve teşkilat üyeleri arasındaki iş birliğinin geliştirilmesine yönelik başlıkların ele alınması planlanıyor. Şanghay İşbirliği Teşkilatı’nın resmî hazırlık sürecinde 1 Eylül’de yapılacak Devlet Başkanları Konseyi toplantısı için bir dizi belge ve karar taslağı hazırlandı.
BİŞKEK’TE YOĞUN LİDERLER DİPLOMASİSİ
Erdoğan’ın zirve kapsamında farklı ülkelerin devlet ve hükümet başkanlarıyla bir araya gelmesi planlanıyor. İletişim Başkanlığı tarafından hangi liderlerle görüşüleceğine ilişkin ayrıntılı liste henüz açıklanmazken, programda çok sayıda ikili temasın yer alacağı bildirildi.
Bişkek Zirvesi, Çin, Rusya, İran, Hindistan, Pakistan ve Orta Asya ülkelerinin liderlerini aynı platformda buluşturması nedeniyle de dikkat çekiyor. Küresel güvenlik sorunlarının, Ukrayna savaşının, Orta Doğu’daki gelişmelerin ve büyük güçler arasındaki ekonomik rekabetin sürdüğü bir dönemde yapılacak görüşmeler yakından takip edilecek.
ŞANGHAY İŞBİRLİĞİ TEŞKİLATI 25. YILINI KUTLUYOR
2026 yılı, Şanghay İşbirliği Teşkilatı’nın kuruluşunun 25. yılına denk geliyor. Teşkilatın temelleri 1990’lı yıllarda Çin, Rusya, Kazakistan, Kırgızistan ve Tacikistan’ın oluşturduğu “Şanghay Beşlisi”ne dayanırken, Özbekistan’ın katılımıyla yapı 2001 yılında Şanghay İşbirliği Teşkilatı adını aldı.
Teşkilatın tam üyeleri arasında Çin, Rusya, Kazakistan, Kırgızistan, Tacikistan, Özbekistan, Hindistan, Pakistan, İran ve Belarus bulunuyor. Türkiye ise teşkilat bünyesinde diyalog ortağı statüsünde yer alıyor.
BİŞKEK DEKLARASYONU HAZIRLANDI
Zirvenin hazırlıkları kapsamında temmuz ayında Kırgızistan’ın Çolpon-Ata kentinde Şanghay İşbirliği Teşkilatı Dışişleri Bakanları Konseyi toplantısı gerçekleştirildi. Toplantıda “Şanghay İşbirliği Teşkilatı’nın 25. Yılı Bişkek Deklarasyonu” taslağı ile liderler tarafından değerlendirilmesi planlanan çeşitli belgeler üzerinde çalışmalar tamamlandı.
Şanghay İşbirliği Teşkilatı Ulusal Koordinatörler Konseyi de ağustos ayı boyunca zirvenin sonuç belgeleri üzerinde çalıştı. 1 Eylül’de yapılacak Devlet Başkanları Konseyi toplantısında söz konusu belgelerin liderlerin onayına sunulması planlanıyor.
GÜVENLİK VE EKONOMİ MASADA OLACAK
Şanghay İşbirliği Teşkilatı’nın gündeminde bölgesel güvenlik, terörizmle mücadele, ekonomik ilişkiler, ulaştırma, enerji ve ticaret gibi başlıklar bulunuyor. Kırgızistan dönem başkanlığında hazırlanan zirve gündeminde de teşkilatın siyasi, ekonomik ve güvenlik alanlarındaki iş birliğinin geliştirilmesine yönelik konular yer alıyor.
Uluslararası ve bölgesel gelişmelerin de liderler arasındaki görüşmelerde ele alınması bekleniyor. Dışişleri bakanlarının temmuz ayındaki toplantısında güncel uluslararası ve bölgesel meseleler hakkında görüş alışverişinde bulunulmuş, teşkilatın gelecekteki faaliyetlerine ilişkin hazırlıklar değerlendirilmişti.
TÜRKİYE DİYALOG ORTAĞI OLARAK ZİRVEDE
Türkiye, Şanghay İşbirliği Teşkilatı’nın tam üyesi olmamasına rağmen uzun süredir diyalog ortağı statüsüyle teşkilatın toplantılarına katılıyor. Cumhurbaşkanı Erdoğan da daha önce gerçekleştirilen Şanghay İşbirliği Teşkilatı zirvelerinde Türkiye’yi temsil etmiş ve katılımcı liderlerle ikili görüşmeler gerçekleştirmişti.
Bişkek’teki zirvede Türkiye’nin bölgesel iş birliği, ticaret, ulaştırma koridorları ve güvenlik başlıklarındaki yaklaşımının Erdoğan’ın konuşmasında yer alması beklenirken, konuşmanın ayrıntıları henüz kamuoyuyla paylaşılmadı.
ERDOĞAN’IN BİŞKEK TEMASLARI 1 EYLÜL’DE YOĞUNLAŞACAK
Cumhurbaşkanı Erdoğan’ın Kırgızistan ziyaretinin ana diplomatik programı 1 Eylül’de gerçekleştirilecek. Erdoğan, genişletilmiş zirve oturumunda hitap edecek ve liderlerle ikili temaslarda bulunacak.
Zirvenin ardından kabul edilmesi planlanan Bişkek Deklarasyonu ve diğer belgelerle Şanghay İşbirliği Teşkilatı’nın önümüzdeki döneme ilişkin siyasi, ekonomik ve güvenlik alanlarındaki yol haritasının ortaya konulması amaçlanıyor. Erdoğan’ın ikili görüşmelerinin ayrıntılarının da Bişkek’teki temaslar ilerledikçe açıklanması bekleniyor.
