ABD, İsrail ve İran arasında varılan ateşkesin uygulanmasına ilişkin belirsizlikler artarken, taraflar arasında anlaşmanın kapsamına yönelik görüş ayrılıkları ortaya çıktı. İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarını sürdürmesi, ateşkesin sahadaki geçerliliğini tartışmalı hale getirdi.
İran yönetimi, Lübnan’daki gelişmelerin ateşkes anlaşmasının bir parçası olduğunu savunurken, ABD ve İsrail ise Hizbullah’ın anlaşma kapsamında olmadığını belirtiyor.
ARAKÇİ: “ABD SEÇİM YAPMAK ZORUNDA”
Abbas Arakçi, ateşkesin geleceğine ilişkin yaptığı açıklamada, “ABD seçim yapmak zorunda. Ya ateşkesi seçecek ya da İsrail Hizbullah'a saldırmaya devam edecek.” ifadelerini kullandı.
Arakçi, “Top artık ABD’de. Dünya ABD’nin sözünü tutup tutmadığını görecek.” diyerek sürecin Washington’un atacağı adımlara bağlı olduğunu belirtti.
İRAN: ATEŞKES İHLAL EDİLİYOR
İranlı yetkililer, İsrail’in Lübnan’a yönelik saldırılarını ateşkes ihlali olarak değerlendirdi. Bir İranlı yetkili, “İsrail, Lübnan'a yönelik saldırılarına devam ederek ateşkesi ihlal etmeyi sürdürürse İran, anlaşmadan çekilecektir.” ifadelerini kullandı.
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan ise Lübnan’daki ateşkesin, ABD ile varılan 10 maddelik planın temel unsurlarından biri olduğunu belirtti.
NETANYAHU: “LÜBNAN KAPSAM DIŞI”
Binyamin Netanyahu, İran ile varılan ateşkesin Hizbullah’ı kapsamadığını ifade ederek, “İsrail, Hizbullah'a saldırmaya devam edecek.” dedi.
Bu açıklama, taraflar arasındaki anlaşmazlığın derinleştiğini ortaya koydu.
İRAN’DAN ÇEKİLME SİNYALİ
İran basınında yer alan haberlerde, Lübnan’a yönelik saldırıların sürmesi halinde Tahran yönetiminin ateşkesten çekilebileceği belirtildi. İran Meclis Başkanı Muhammed Bakır Galibaf, bazı ateşkes maddelerinin daha müzakereler başlamadan ihlal edildiğini söyledi.
Galibaf, “Bu şartlarda ateşkes ve müzakereler makul değildir.” ifadelerini kullandı.
HÜRMÜZ BOĞAZI VE SAHADAKİ GELİŞMELER
Hürmüz Boğazı’na ilişkin gelişmeler de ateşkes sürecine dair belirsizlikleri artırdı. İran donanması, boğazın halen kapalı olduğunu ve geçişlerin izinle yapılacağını duyurdu.
İranlı yetkililer, ateşkesin tam olarak uygulanması halinde boğazın sınırlı şekilde yeniden açılabileceğini ifade etti.
ABD VE İSRAİL CEPHESİNDEN AÇIKLAMALAR
Donald Trump, ateşkes kapsamında İran’ın Hürmüz Boğazı’nı açmayı kabul etmesi şartıyla saldırıların askıya alındığını açıklamıştı.
ABD Savunma Bakanı Pete Hegseth ise İran’ın askeri kapasitesine ilişkin değerlendirmelerde bulunarak, “İran ateşkes için yalvardı.” ifadelerini kullandı.
VANCE: İRAN ANLAŞMAYI UYGULAMAK İSTERSE BAŞARABİLİRİZ
ABD Başkan Yardımcısı JD Vance ise Trump'ın söylemlerini destekler açıklamalarda bulundu.
Vance, “İran, Hürmüz Boğazı'nı açmayı, ABD ve müttefikleri ise saldırıları durdurmayı kabul etti. İran iyi niyetle anlaşmayı uygulamayı kabul ederse başarabiliriz. Trump, İran konusunda ilerleme sağlamak için sabırsızlanıyor.” dedi.
PEZEŞKİYAN: ATEŞKES İRAN'IN İLKELERİYLE SAĞLANDI
İran Cumhurbaşkanı Mesud Pezeşkiyan da açıklamada bulundu.
Ateşkesin İran’ın arzuladığı genel ilkelerin kabulüyle sağlandığını belirten Pezeşkiyan, “Ateşkes, yüce şehit liderimiz Hamaney’in kanının meyvesi ve tüm halkın meydanlardaki varlığının bir başarısıdır.” ifadelerini kullandı.
İran lideri açıklamasında, “Bugünden itibaren de; gerek diplomasi alanında, gerek savunma alanında, gerek sokaklarda, gerekse hizmet sunma arenasında bir arada kalmaya devam edeceğiz.” dedi.
İran Devrim Muhafızları, “Ellerimiz tetikte, herhangi bir saldırıya güçle karşılık vermeye hazırız.” açıklamasında bulundu.
İRAN'IN 10 MADDELİK TEKLİFİNDE NELER VAR?
İran devlet medyası 10 maddelik ateşkesin şartlarını açıkladı.
ABD'nin ilkesel olarak saldırmazlık garantisi vermesi
Hürmüz Boğazı'ndan geçişin, İran Silahlı Kuvvetleri ile koordinasyon içinde kontrollü şekilde yapılması
Uranyum zenginleştirmenin kabul edilmesi
İran'a tüm yaptırımların kaldırılması
İran'a birincil yaptırımların kaldırılması
BM Güvenlik Konseyi kararlarının sona erdirilmesi
Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı kararlarının sona erdirilmesi
İran'a verilen zararların hesaplamalara göre tamamen tazmin edilmesi ve dondurulmuş tüm İran varlıklarının serbest bırakılması
ABD savaş güçlerinin bölgedeki tüm üs ve konuşlanma noktalarından çekilmesi
Lübnan dahil tüm cephelerde müttefik gruplara karşı savaşın sona ermesi
