ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, İran ile devam eden nükleer müzakerelerde önemli mesafe kat edildiğini açıkladı. İran’ın Uluslararası Atom Enerjisi Ajansı (UAEA) müfettişlerini yeniden kabul etmeyi taahhüt ettiğini belirten Vance, taraflar arasında yürütülen görüşmelerde teknik düzeyde çalışmaların süreceğini ifade etti.
Vance, UAEA müfettişlerinin sahadaki faaliyetlerine ne zaman başlayacağına ilişkin bir soruya verdiği yanıtta, sürecin kısa süre içinde başlayabileceğini belirterek “Muhtemelen bu hafta, hatta bugün itibarıyla” değerlendirmesinde bulundu. ABD Başkan Yardımcısı, UAEA ile gerekli koordinasyonun sağlanmasının ardından uygulama aşamasına geçilmesini beklediklerini söyledi.
Nihai anlaşmaya ulaşılması için güçlü bir temel oluşturulduğunu kaydeden Vance, önümüzdeki günlerde ve haftalarda teknik müzakerelerin devam edeceğini bildirdi.
HÜRMÜZ BOĞAZI VE LÜBNAN MESAJI
Bölgesel gelişmelere de değinen Vance, uluslararası enerji ticareti açısından kritik öneme sahip Hürmüz Boğazı’nın açık olduğunu vurguladı.
Lübnan’daki duruma ilişkin değerlendirmelerde bulunan Vance, ilgili taraflar arasında gerekli koordinasyonun sağlanmasını önemsediklerini belirtti. Bölgesel bir ateşkes istediklerini ifade eden Vance, Hizbullah’ın İsrail’e yönelik saldırılarının sona ermesini beklediklerini söyledi.
Taraflar arasındaki iletişim kanallarının açık tutulmasının önemine işaret eden Vance, mevcut diplomatik süreçlerin bu yönde ilerlediğini kaydetti. Vance ayrıca ABD Başkanı Donald Trump’ın kendisine yöneltilen iddialara yanıt vermesinin ve kamuoyundaki kayıtları düzeltmesinin doğal olduğunu ifade etti.
İSVİÇRE'DEKİ GÖRÜŞMELERDE 60 GÜNLÜK YOL HARİTASI
Pakistan Başbakanı Şahbaz Şerif ise İran ile ABD arasında İsviçre’de gerçekleştirilen görüşmelerin başarıyla tamamlandığını açıkladı. Görüşmelerin olumlu ve yapıcı bir atmosferde geçtiğini belirten Şerif, taraflar arasında cesaret verici ilerleme sağlandığını söyledi.
Şerif, Tahran ile Washington yönetimlerinin nihai anlaşmaya yönelik 60 günlük bir yol haritası üzerinde uzlaştığını ve sürecin siyasi gözetimini yürütmek amacıyla üst düzey bir komite kurulmasına karar verildiğini duyurdu.
Yeni teknik görüşmelerin başlatılması konusunda da mutabakat sağlandığını ifade eden Şerif, müzakere sürecinin planlanan takvim doğrultusunda ilerleyeceğini belirtti.
TAHRAN TEKNİK ÇALIŞMA GRUPLARININ OLUŞTURULDUĞUNU DUYURDU
İran Dışişleri Bakanlığı ve müzakere heyeti Sözcüsü İsmail Bekayi, yaklaşık 18 saat süren görüşmelerin ardından İran heyetinin Tahran’a döndüğünü açıkladı.
Bekayi, mutabakat zaptında yer alan hükümler doğrultusunda teknik çalışma gruplarının oluşturulduğunu bildirirken, nihai anlaşmaya yönelik müzakerelerin başlamasının mutabakat zaptının 1, 4, 5, 10 ve 11’inci maddelerinin uygulanmasına bağlı olduğunu yineledi.
Katar ve Pakistan tarafından yapılan ortak açıklamada da İsviçre’de gerçekleştirilen üst düzey görüşmelerin ilk oturumunun tamamlandığı belirtilmiş, görüşmelerde olumlu ve yapıcı bir atmosferin hakim olduğu ifade edilmişti. Arabulucular ayrıca teknik müzakerelerin yürütülmesi için yeni bir mekanizma kurulmasına yönelik ilerleme kaydedildiğini açıklamıştı.
ARAKÇİ: İLK GERÇEK SINAV LÜBNAN'DAKİ ÇATIŞMALAR
İran Dışişleri Bakanı Abbas Arakçi, Katar ve Pakistan’ın yürüttüğü arabuluculuk faaliyetlerinin Lübnan’daki savaşın sona erdirilmesi yönünde önemli ilerleme sağladığını söyledi.
Arakçi, İran’ın petrol ve petrokimya ihracatına yönelik yaptırımların askıya alındığını, deniz ablukasının kaldırıldığını, dondurulan varlıkların bir bölümünün serbest bırakıldığını ve ülkede kapsamlı yeniden inşa ile ekonomik kalkınma planlarının yürürlüğe girdiğini belirtti.
Lübnan’daki gelişmelerin sürecin en önemli aşamalarından biri olduğunu ifade eden Arakçi, “İlk gerçek sınav, Lübnan’daki çatışmaların sona erdirilmesine ilişkin kısımdır” dedi.
LÜBNAN'DAN EGEMENLİK VURGUSU
Lübnan Cumhurbaşkanı Joseph Avn ise ülkesinin egemen bir devlet olduğunu belirterek savaşın sona erdirilmesine katkı sağlayacak her türlü desteğe açık olduklarını ancak iç işlerine müdahaleyi kabul etmeyeceklerini söyledi.
Lübnan Cumhurbaşkanlığının açıklamasına göre Avn, Rum Katolik Birliği heyetini kabulünde yaptığı konuşmada, yardım ile iç işlerine müdahale arasında net bir ayrım yaptıklarını belirterek, Lübnan adına hiçbir tarafın müzakere yürütemeyeceğini ifade etti.
Devletin tüm vatandaşların güvencesi olduğunu vurgulayan Avn, mezhepsel yapılar yerine güçlü devlet kurumlarının ülkenin geleceği açısından temel unsur olduğunu kaydetti. Siyasi rekabetin doğal ve meşru olduğunu belirten Avn, fikir ayrılıklarının devlet kurumlarının işleyişini sekteye uğratacak bir araca dönüşmemesi gerektiğini söyledi.
Yolsuzlukla mücadele konusunda da değerlendirmelerde bulunan Avn, elektronik devlet uygulamalarının yaygınlaştırılması ve bağımsız yargı mekanizmasının güçlendirilmesinin önemine dikkat çekti.
ATEŞKES VE GÜVENLİK GÜNDEMİ MASADAYDI
Lübnan Cumhurbaşkanlığı ayrıca Avn’ın ABD Başkan Yardımcısı JD Vance, ABD Başkanı’nın Kıdemli Danışmanı Jared Kushner ve Katar Başbakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman bin Casim ile telefon görüşmesi gerçekleştirdiğini duyurdu.
Görüşmede Lübnan’daki ateşkesin kalıcı hale getirilmesi, İsrail’in askeri operasyonlarının durdurulması, bölgedeki güvenlik durumunun ele alınması ve bu amaçla ortak bir koordinasyon hücresi oluşturulması ihtimali değerlendirildi.
İSRAİL'DEN KISMİ ÇEKİLME ADIMI
Bölgedeki diplomatik temaslar sürerken İsrail’in sahadaki askeri varlığına ilişkin kısmi çekilme adımları attığı yönündeki gelişmeler de gündemdeki yerini koruyor. Taraflar arasındaki temasların ve teknik müzakerelerin önümüzdeki dönemde devam etmesi bekleniyor.
