İran ile Çin arasında süpersonik gemisavar füzelerin tedarikine ilişkin yürütülen gizli görüşmeler, sürece dair doğrudan bilgi sahibi olan altı kaynağın ifadeleriyle netleşti. Reuters'a bilgi veren kaynaklar, müzakerelerin geçtiğimiz yaz aylarında son aşamaya girdiğini ve İran Savunma Bakan Yardımcısı Mesud Oraei’nin bu kapsamda Pekin'e daha önce rapor edilmemiş bir ziyaret gerçekleştirdiğini bildirdi. Müzakere trafiğine dair veri sağlayan kaynaklar arasında, İran hükümeti tarafından bilgilendirilen üç resmi yetkili ile süreci yakından takip eden üç güvenlik görevlisi bulunuyor.
İsmi açıklanmayan bir İran Dışişleri Bakanlığı yetkilisi, askeri ve güvenlik anlaşmalarının yürürlüğe konulması için "uygun zamanın geldiğini" belirterek görüşmelerin diplomatik zeminini doğruladı. Öte yandan, Beyaz Saray kanadından gelen bilgilerde, ABD Başkanı Donald Trump'ın "ya bir anlaşma yapılacağı ya da sert adımların atılacağı" yönündeki kararlılığı bir hükümet yetkilisi tarafından vurgulandı. Bölgedeki askeri hareketliliği değerlendiren silah uzmanları, füzelerin teknik kapasitesinin bölgedeki ABD donanma unsurları için bir "oyun değiştirici" olabileceği uyarısında bulundu.
İSTİHBARAT VE STRATEJİ UZMANLARININ ANALİZLERİ
İsrail istihbarat eski görevlisi ve Ulusal Güvenlik Çalışmaları Enstitüsü (INSS) kıdemli araştırmacısı Danny Citrinowicz, süpersonik yeteneklerin durdurulmasının oldukça güç olduğunu ve bu durumun bölgedeki askeri dengeleri temelden sarsacağını ifade etti. Citrinowicz, Çin'in bölgedeki stratejik çıkarlarını korumak adına mevcut rejimi destekleme eğiliminde olduğunu belirtti. Stockholm Uluslararası Barış Araştırmaları Enstitüsü (SIPRI) araştırmacısı Pieter Wezeman ise bu satın alımın, geçen yıl yaşanan çatışmalarda zayıflayan İran askeri envanteri için kritik bir takviye olacağı analizini paylaştı.
RESMİ KURUMLARIN SESSİZLİĞİ VE YALANLAMALAR
Haberde adı geçen resmi kurumlar ise iddialar karşısında farklı tutumlar sergiledi. Çin Dışişleri Bakanlığı, yayımlanan raporun ardından yaptığı açıklamada söz konusu füze satış görüşmelerinden haberdar olmadığını savundu. Füzelerin üreticisi olan Çin Havacılık ve Uzay Bilimi ve Sanayi Kurumu (CASIC) ve Çin Savunma Bakanlığı ise konuya ilişkin soruları yanıtsız bıraktı. İran hükümetine yakın kaynaklar, ülkenin Rusya ve Çin ile olan ittifakını ABD’ye karşı bir denge unsuru olarak kullanmaya devam edeceğini kaydediyor.