Gazze’de ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasına ilişkin diplomatik temaslar sürerken Katar’ın başkenti Doha’da dikkat çeken bir görüşme gerçekleştirildi. Katar Başbakanı ve Dışişleri Bakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman bin Casim Al Sani, Hamas’ın siyasi lideri Halil el-Hayya ile bir araya geldi. Katar Dışişleri Bakanlığı tarafından yapılan açıklamaya göre görüşmede Gazze Şeridi ile işgal altındaki Filistin topraklarındaki son gelişmeler değerlendirildi.
Görüşme, ABD Başkanı Donald Trump yönetiminin desteklediği Gazze planının uygulanmasına yönelik temasların yoğunlaştığı bir dönemde yapıldı. Hamas lideri Halil el-Hayya, kısa süre önce Mısır’da ABD temsilcileriyle de görüşürken Barış Kurulu tarafından hazırlanan yol haritasının ikinci aşamasına ilişkin başlıklar tarafların gündeminde yer aldı. Reuters’ın aktardığına göre yol haritasında Hamas’ın silahsızlandırılması, İsrail güçlerinin Gazze’den çekilmesi ve bölgenin Filistinli sivil bir yönetim tarafından idare edilmesine ilişkin maddeler bulunuyor.
KATAR BAŞBAKANI İLE HALİL EL-HAYYA DOHA’DA BİR ARAYA GELDİ
Katar Dışişleri Bakanlığı, Başbakan ve Dışişleri Bakanı Şeyh Muhammed bin Abdurrahman Al Sani ile Hamas siyasi lideri Halil el-Hayya’nın Doha’da görüştüğünü açıkladı. Görüşmenin ana gündemini Gazze Şeridi’ndeki durum ile işgal altındaki Filistin topraklarındaki gelişmeler oluşturdu.
Taraflar Gazze’de yürürlükte bulunan ateşkes düzenlemesinin ikinci aşamasına geçiş çalışmalarını da değerlendirdi. Katar, savaşın sona erdirilmesine yönelik süreçte Mısır ve diğer arabulucu ülkelerle birlikte diplomatik temaslarını sürdürüyor. Son günlerde ABD temsilcileri, Katar, Mısır ve Türkiye’den yetkililerle de Gazze planının ilerletilmesine ilişkin görüşmeler gerçekleştirdi.
KATAR’DAN HAMAS’IN YOL HARİTASINI KABUL ETMESİNE DESTEK
Katar Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamasına göre Şeyh Muhammed, Hamas’ın Gazze’de ateşkes anlaşmasının ikinci aşamasının uygulanmasını tamamlamaya yönelik Barış Kurulu yol haritasını kabul etmesini olumlu karşıladı. Katar Başbakanı, söz konusu kararın Gazze’deki sürecin ilerletilmesi bakımından önem taşıdığı yönünde mesaj verdi.
ABD destekli Barış Kurulu planı, Gazze’de çatışmaların sona erdirilmesini ve ateşkesin daha kalıcı bir yapıya dönüştürülmesini amaçlayan bir dizi aşamadan oluşuyor. Plan üzerinde taraflar prensipte ilerleme sağlasa da Hamas’ın silahsızlandırılması ile İsrail ordusunun bölgeden çekilmesinin hangi sırayla gerçekleştirileceği konusunda anlaşmazlıklar devam ediyor.
İKİNCİ AŞAMADA EN KRİTİK BAŞLIKLAR
Gazze planının ikinci aşamasında silahsızlandırma, İsrail birliklerinin çekilmesi, güvenlik düzenlemeleri ve Gazze’nin gelecekteki yönetimi öne çıkan başlıklar arasında bulunuyor. Reuters’ın aktardığı bilgilere göre Hamas’ın silahlarını aşamalı şekilde depoya teslim etmesi, buna paralel olarak İsrail birliklerinin Gazze’den çekilmesi ve yeni bir Filistinli sivil yönetim yapısının oluşturulması üzerinde çalışılıyor.
Taraflar arasında temel anlaşmazlıklardan biri uygulama sıralaması olmaya devam ediyor. İsrail yönetimi Hamas tamamen silahsızlanmadan geri çekilmeyeceğini savunurken Hamas, İsrail saldırılarının sona erdirilmesini ve askerlerin çekilmesini öncelikli koşullar arasında gösteriyor. Görüşmelerde silahsızlandırma ve diğer uygulama başlıkları için çalışma grupları oluşturulmasına yönelik temaslar da yürütülüyor.
KATAR’DAN ULUSLARARASI TOPLUMA İSRAİL ÇAĞRISI
Katar Başbakanı Şeyh Muhammed, görüşmede uluslararası toplumun Gazze’deki ateşkes anlaşmasının uygulanmasına yönelik sorumluluğuna da dikkat çekti. Katar Dışişleri Bakanlığı’nın açıklamasında Şeyh Muhammed’in uluslararası topluma İsrail üzerinde baskı kurulması çağrısında bulunduğu belirtildi.
Katar Başbakanı, İsrail’in anlaşma kapsamındaki yükümlülüklerini yerine getirmesi ve Filistin halkının haklarına yönelik devam eden ihlallerin sona erdirilmesi gerektiğini ifade etti. Katar’ın açıklaması, Gazze’de yeni İsrail saldırılarının yaşandığı ve ateşkes ihlallerine ilişkin karşılıklı suçlamaların sürdüğü bir dönemde geldi.
GAZZE’DE SALDIRILAR SÜRERKEN GÖRÜŞME GERÇEKLEŞTİ
Doha’daki görüşmenin yapıldığı gün Gazze’de yeni İsrail saldırıları da yaşandı. Reuters’ın aktardığına göre Gazze’de bir polis merkezine düzenlenen hava saldırısında dokuz Filistinli hayatını kaybetti. Hamas tarafı saldırıların diplomatik sürece zarar verdiğini belirtirken ABD’nin Barış Kurulu üzerinden yürüttüğü girişimlerin de gelişmelerden etkilendiği bildirildi.
ABD temsilcileri daha önce Hamas yetkilileriyle yaptıkları temaslarda İsrail’in hedefli saldırılarının durdurulması için girişimde bulunacaklarını bildirmişti. Son saldırılar ise ateşkes düzenlemesinin sahadaki uygulanması konusunda taraflar arasındaki güvensizliğin sürdüğünü gösterdi.
HALİL EL-HAYYA ABD TEMSİLCİLERİYLE DE GÖRÜŞTÜ
Hamas siyasi lideri Halil el-Hayya, Doha’daki görüşmeden kısa süre önce Mısır’da ABD Başkanı Donald Trump’ın temsilcileriyle temas gerçekleştirdi. El-Hayya’nın Jared Kushner ve Steve Witkoff ile yaptığı görüşme, Hamas’ın ABD yetkilileriyle doğrudan gerçekleştirdiği nadir temaslardan biri olarak kayda geçti.
Görüşmelerde Gazze’de ateşkesin ikinci aşamasına geçiş, silahsızlandırma, İsrail askerlerinin çekilmesi ve bölgenin yeniden inşası gibi başlıklar ele alındı. İki günlük temasların sonunda kapsamlı bir uzlaşmaya ulaşılamadığı ancak tarafların belirli teknik çalışma grupları üzerinden görüşmeleri sürdürme konusunda ilerleme sağladığı bildirildi.
GAZZE’DE BARIŞ PLANI İÇİN DİPLOMASİ TRAFİĞİ SÜRÜYOR
ABD destekli Barış Kurulu planının ilerletilmesi amacıyla son günlerde yoğun bir diplomasi trafiği yürütülüyor. Mısır’ın başkenti Kahire’de ABD temsilcileri ile Katar, Mısır ve Türkiye’den arabulucular bir araya gelirken Hamas yetkilileri de bazı görüşmelere katıldı.
Planın temel hedefleri arasında çatışmaların tamamen sona erdirilmesi, Hamas’ın silahsızlandırılması, İsrail birliklerinin Gazze’den çekilmesi ve uluslararası destekli yeni bir yönetim ve güvenlik yapısının kurulması bulunuyor. Tarafların planın bazı bölümlerine ilişkin farklı tutumları ise ikinci aşamanın hayata geçirilmesinin önündeki temel sorunlar arasında yer almaya devam ediyor.