İsrail ile Suriye arasında son dönemde artan askeri ve diplomatik gerilimin ardından üst düzey temas gerçekleştirildi. Suriye Dışişleri Bakanı Esad Şeybani başkanlığındaki Suriye heyeti ile İsrail heyeti, 23 Ağustos 2026 Pazar günü Ürdün’de bir araya geldi. Görüşmenin ABD’nin arabuluculuğunda gerçekleştirildiği belirtilirken, toplantının temel gündemini İsrail’in Suriye topraklarına yönelik saldırılarının durdurulması ve iki ülke arasındaki güvenlik görüşmelerinin yeniden başlatılması oluşturdu. Reuters, Suriye devlet haber ajansı SANA’ya dayandırdığı haberinde toplantının Ürdün’ün ev sahipliğinde gerçekleştirildiğini bildirdi.
ŞEYBANİ İLE MOSSAD BAŞKANI GOFMAN GÖRÜŞTÜ
Axios’un konu hakkında bilgi sahibi kaynaklara dayandırdığı bilgilere göre Suriye Dışişleri Bakanı Esad Şeybani ile İsrail dış istihbarat servisi Mossad’ın Başkanı Roman Gofman görüşmede yer aldı. Jerusalem Post da kaynaklarına dayanarak görüşmenin gerçekleştirildiğini aktarırken, kaynaklardan biri toplantının “iyi geçtiğini” söyledi.
Suriye tarafındaki heyete Şeybani başkanlık ederken Genel İstihbarat ve Askeri İstihbarat başkanlarının da görüşmeye katıldığı bildirildi. Suriye devlet medyasına konuşan diplomatik kaynak, İsrail tarafının da üst düzey bir heyetle toplantıda yer aldığını açıkladı.
GÖRÜŞME ABD ARABULUCULUĞUNDA ÜRDÜN’DE YAPILDI
Üst düzey temas ABD’nin arabuluculuğu ve Ürdün’ün ev sahipliğinde gerçekleştirildi. Görüşmelerde taraflar arasındaki askeri gerilimin azaltılması için uygulanabilecek yöntemler ve mevcut iletişim kanallarının sürdürülmesi üzerinde duruldu.
Suriye devlet haber ajansı SANA’ya konuşan diplomatik kaynak, görüşmenin amacının gerilimin düşürülmesine yönelik pratik mekanizmaların oluşturulması ve güvenlik müzakerelerine yeniden dönülmesi olduğunu bildirdi. Tarafların İsrail’in Suriye’de gerçekleştirdiği saldırılar, operasyonlar ve gözaltılarla ilgili başlıkları da görüştüğü aktarıldı.
İSRAİL SALDIRILARININ DURDURULMASI MASADA
Toplantının temel gündem maddelerinden birini İsrail’in Suriye topraklarına yönelik askeri faaliyetlerinin durdurulması oluşturdu. Suriye tarafı, İsrail’in hava saldırıları, saha operasyonları, gözaltılar ve hedef alma faaliyetlerini sona erdirecek mekanizmaların oluşturulmasını gündeme getirdi.
Görüşmede aynı zamanda iki ülke arasında daha önce yürütülen güvenlik anlaşması müzakerelerinin yeniden başlatılması ele alındı. Suriye tarafının aktardığı bilgilere göre üzerinde çalışılan güvenlik anlaşmasının ilerleyen dönemde daha kapsamlı bir anlaşmanın temelini oluşturması hedefleniyor.
ŞEYBANİ: ÖNCELİĞİMİZ SALDIRILARIN DURMASI
Suriye Dışişleri Bakanı Esad Şeybani, Reuters’a verdiği röportajda İsrail ile güvenlik anlaşması görüşmelerinin yakın zamanda yeniden başlamasını beklediklerini açıkladı. Şeybani, Şam yönetiminin ilk önceliğinin İsrail’in Suriye’ye yönelik saldırılarının sona ermesi olduğunu söyledi.
Taraflar arasında güven artırıcı adımlara ihtiyaç bulunduğunu belirten Şeybani, Suriye’nin mevcut durumda İsrail’e güvenmediğini ancak diplomatik temasların sürdürülmesi gerektiğini ifade etti. Şeybani, güvenlik anlaşmasına ilişkin müzakerelerin İran-İsrail savaşı sonrasında askıya alındığını ve görüşmelerin yeniden başlamasını beklediklerini bildirdi.
GÜVENLİK ANLAŞMASI MÜZAKERELERİ YAKLAŞIK BİR YILDIR SÜRÜYOR
İsrail ile Suriye, ABD’nin arabuluculuğunda yaklaşık bir yıldır güvenlik düzenlemelerine ilişkin görüşmeler yürütüyor. Müzakerelerde İsrail güçlerinin Suriye topraklarından çekilmesi, ülkenin güneyindeki güvenlik düzenlemeleri ve İsrail’in Suriye’ye yönelik askeri operasyonlarının sona erdirilmesi başlıca konular arasında bulunuyor.
Reuters’ın aktardığına göre daha önce hazırlanan güvenlik düzenlemesi taslağında Suriye’nin güneyinde farklı güvenlik bölgelerinin oluşturulması ve Birleşmiş Milletler gözetimindeki tampon bölgeye ilişkin düzenlemeler de yer aldı. Şeybani, tarafların daha önce metin üzerinde çok sayıda konuda ilerleme sağladığını ancak uygulama aşamasına geçilemediğini belirtti.
ŞAM EGEMENLİK HAKLARINI VURGULADI
Suriyeli diplomatik kaynağa göre Şam yönetimi görüşmeler sırasında Suriye’nin egemen bir devlet olduğunu ve kendi askeri kapasitesini yeniden inşa etme ve geliştirme hakkına sahip bulunduğunu vurguladı. Suriye tarafı ayrıca ulusal çıkarları doğrultusunda uluslararası ve bölgesel ittifaklarını belirleme hakkının kendisine ait olduğunu bildirdi.
Şam yönetimi, ülkenin egemenliğini, toprak bütünlüğünü veya egemenlik haklarını sınırlandıracak bir güvenlik düzenlemesini kabul etmeyeceği mesajını verdi. Suriye tarafının güvenlik anlaşmasına ilişkin müzakerelerde söz konusu ilkeleri temel şartlardan biri olarak gündeme getirdiği aktarıldı.
GOLAN TEPELERİ KONUSUNDA SURİYE’NİN TUTUMU DEĞİŞMEDİ
Suriye yönetimi görüşmede İsrail’in kontrolündeki Golan Tepeleri’nin Suriye toprağı olduğu yönündeki tutumunu yineledi. Şam, Golan Tepeleri’nin nihai statüsünün mevcut güvenlik görüşmelerinin bu aşamasında ele alınmasının erken olduğunu bildirdi.
Suriye tarafı önceliğin İsrail güçlerinin 8 Aralık 2024 öncesindeki hatlara çekilmesi ve 1974 Kuvvetlerin Ayrıştırılması Anlaşması’nın yeniden tam olarak uygulanması olduğunu açıkladı. İsrail ile Suriye arasındaki mevcut anlaşmazlıkların başında İsrail’in Suriye’de kontrol ettiği bölgeler ve güney Suriye’de uygulanacak güvenlik düzenlemeleri bulunuyor.
EBU ZUHUR HAVA ÜSSÜ’NE SALDIRI GERİLİMİ ARTIRDI
Ürdün’deki görüşme, İsrail’in 18 Ağustos 2026 Salı günü Suriye’nin kuzeybatısındaki Ebu Zuhur Hava Üssü’ne düzenlediği hava saldırılarının ardından gerçekleştirildi. Suriye devlet medyası, üsse sekiz İsrail hava saldırısı düzenlendiğini bildirdi.
İsrail tarafı saldırının Türkiye’nin söz konusu bölgede askeri kapasite oluşturma hazırlığıyla bağlantılı olduğunu savundu. Suriye ve Türkiye ise Ebu Zuhur’da kalıcı bir Türk askeri üssü veya yeni bir Türk askeri konuşlanması planlandığı yönündeki iddiaları reddetti. Saldırının ardından hem Şam hem de Ankara İsrail’e tepki gösterdi.
ŞEYBANİ TÜRK ÜSSÜ İDDİASINI REDDETTİ
Şeybani, Ebu Zuhur saldırısının ardından yaptığı açıklamada hava üssünde kalıcı bir Türk askeri varlığı oluşturma veya Türk askeri üssü kurma planının bulunmadığını söyledi. Suriye Dışişleri Bakanı, saldırı öncesinde İsrail’e de bu yönde mesaj iletildiğini belirtti.
Şeybani, üssün saldırının gerçekleştirildiği sırada büyük ölçüde boş olduğunu ve saldırının Türk askeri varlığıyla ilişkilendirilmesinin sahadaki durumla örtüşmediğini ifade etti. İsrail ise saldırının kendi güvenlik kaygıları doğrultusunda gerçekleştirildiğini savundu.
TÜRKİYE-İSRAİL GERİLİMİNİN SURİYE’YE YANSIMASI ELE ALINDI
Ürdün’de gerçekleştirilen toplantının gündemlerinden biri de Türkiye ile İsrail arasındaki gerilimin Suriye topraklarında doğrudan bir askeri karşılaşmaya dönüşmesinin önlenmesi oldu. Suriyeli diplomatik kaynak, tarafların Türkiye-İsrail geriliminin Suriye’ye yansımasını engelleyecek mekanizmaları değerlendirdiğini bildirdi.
ABD’nin Suriye Özel Temsilcisi ve Ankara Büyükelçisi Tom Barrack da Ebu Zuhur saldırısının ardından Türkiye, İsrail ve Suriye arasında doğrudan çatışma yaşanmasını önlemeye yönelik mekanizmalar üzerinde çalışıldığını açıklamıştı. Barrack, Ebu Zuhur saldırısının ardından Türkiye ile İsrail arasındaki gerilimin daha geniş bir çatışmaya dönüşme riskine ilişkin açıklamalarda bulunmuştu.
ŞEYBANİ VE GOFMAN DAHA ÖNCE TELEFONDA GÖRÜŞTÜ
İsrail ile Suriye arasındaki temas Ebu Zuhur saldırısının ardından başlamadı. Reuters’ın aktardığı bilgilere göre Mossad Başkanı Roman Gofman ile Suriye Dışişleri Bakanı Esad Şeybani, saldırıdan önce de telefon görüşmesi gerçekleştirdi.
Jerusalem Post’un Reuters’a dayandırdığı haberinde iki ismin önceki hafta gerçekleştirdiği telefon görüşmesinde Türkiye’nin Suriye’deki askeri varlığını ele aldığı belirtildi. Telefon teması, Ebu Zuhur Hava Üssü’ne yönelik 18 Ağustos saldırısından önce gerçekleştirilen üst düzey görüşmeler arasında yer aldı.
İLETİŞİM KANALLARI AÇIK TUTULUYOR
Suriye Dışişleri Bakanı Şeybani, İsrail ile mevcut durumda güven ilişkisi bulunmadığını belirtirken, Şam’ın diplomatik görüşmelere devam edeceğini açıkladı. Suriye tarafı, güvenlik anlaşmasından önce İsrail saldırılarının sona erdirilmesini ve güven artırıcı mekanizmaların hayata geçirilmesini istiyor.
23 Ağustos’ta Ürdün’de gerçekleştirilen görüşmede saldırıların durdurulması, gözaltı ve saha operasyonlarına yönelik mekanizmalar, güvenlik anlaşması görüşmelerinin yeniden başlatılması, Suriye’nin egemenlik talepleri ve Türkiye-İsrail geriliminin Suriye topraklarına taşınmasının engellenmesi başlıkları ele alındı.